homepage

«Δεν είναι νομικά επιτρεπτό (halal) να τους επιτεθούμε»: Πειρατεία και νόμος στην Οθωμανική Μεσόγειο του 17ου αιώνα

Joshua Μ. White - Assistant Professor, Department of History, University of Virginia

 

Περίληψη

Η ανακοίνωση ερευνά τις προσπάθειες της Οθωμανικής κεντρικής κυβέρνησης στην Istanbul (Κωνσταντινούπολη) να ρυθμίσει τις δραστηριότητες των κουρσάρων που προέρχονταν από τα αιωνίως ανυπάκουα λιμάνια της Αλγερίας, της Τύνιδας και της Τρίπολης, όπως επίσης και να ορίσει σε τι συνίστατο μια νομικά επιτρεπτή (halal) καταδρομή. Από τα τέλη του 15ου αιώνα και μετά, τα διπλωματικά εργαλεία που ρύθμιζαν τις ειρηνικές σχέσεις μεταξύ Οθωμανών και Βενετών, οι αχτιναμέδες (ahdnames), συμπεριλάμβαναν ρήτρες που απαγόρευαν την πειρατεία και τον εξανδραποδισμό των υπηκόων των δύο πλευρών. Παρόμοια άρθρα ενσωματώθηκαν στους αχτιναμέδες που υπεγράφησαν κατόπιν με τη Γαλλία, την Αγγλία και τις Κάτω Χώρες. Ήδη τον 17ο αιώνα, ωστόσο, οι κατ’ όνομα υπήκοοι του Σουλτάνου στη Βόρειο Αφρική συχνά καταπατούσαν αυτές τις προβλέψεις, με Τυνήσιους και Αλγερινούς κουρσάρους να επιτίθενται τακτικά σε Βενετικά πλοία και να κάνουν καταδρομές στις Βενετικές ακτές κατά παράβαση των συνθηκών και παρά τις ενστάσεις των Οθωμανών ανωτέρων υπαλλήλων στην Κωνσταντινούπολη.

Ενώ οι Ατλαντικές δυνάμεις ήδη από τη δεκαετία του 1620 συνήπταν συνθήκες απευθείας με τις πόλεις-λιμάνια της Βορείου Αφρικής, με στόχο να γλιτώσουν από τις επιθέσεις και να τις αναστρέψουν ενάντια στους αντιπάλους τους, η Βενετία εξακολούθησε να ζητεί επανορθώσεις αποκλειστικά από την Κωνσταντινούπολη.

Αντλώντας από μια σειρά Οθωμανικών και Βενετικών αρχειακών και χειρόγραφων πηγών, η ανακοίνωση προβαίνει σε επισκόπηση της ζημίας που υπέστησαν τα Βενετικά συμφέροντα στην Οθωμανική Μεσόγειο από πειρατικές επιδρομές κατά το πρώτο μισό του 17ου αιώνα. Επίσης, διερευνά τους τρόπους με τους οποίους οι Οθωμανοί νομομαθείς και διοικητές επιχείρησαν –μέσω φετβάδων και διαταγμάτων και όχι με τη βία– να αντιμετωπίσουν τους ισχυρισμούς των Τυνήσιων και Αλγερινών κουρσάρων ότι οι αρχές της αντεκδίκησης, τα ήθη και ο Ισλαμικός νόμος τούς έδινε το δικαίωμα να επιτίθενται σε Βενετικούς στόχους, ανεξάρτητα από το τι υποσχόταν ο αχτιναμές του Σουλτάνου.

 

Video

Presentation

© 2019 Sylvia Ioannou Foundation
All rights reserved. Designed by Steficon S.A.